![\"\"](\"https:\/\/www.kilkaminut.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Thomas_Campbell_Theologe-677x1024.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\nWys\u0142any z wizyt\u0105 do s\u0142abo zaludnionego okr\u0119gu w G\u00f3rach Alleghany przyj\u0105\u0142 do siebie na wieczerz\u0119 Pa\u0144sk\u0105 wierz\u0105cych, kt\u00f3rzy, cho\u0107 byli prezbiterianami, nie nale\u017celi do tego konkretnego kr\u0119gu. Zosta\u0142 za to napi\u0119tnowany, a broni\u0105c swojego dzia\u0142ania jako zgodnego z naukami Pisma \u015awi\u0119tego, zosta\u0142 potraktowany z tak\u0105 wrogo\u015bci\u0105, \u017ce sk\u0142oni\u0142o go to do wycofania si\u0119 ze zgromadzenia od\u0142\u0105czonych.
Z jego s\u0142u\u017cby dalej korzysta\u0142o wielu chrze\u015bcijan r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144, niezadowolonych z podzielonego stanu religii i zgadzaj\u0105cych si\u0119 z jego nauczaniem o tym, \u017ce jedno\u015b\u0107 mo\u017cna osi\u0105gn\u0105\u0107 tylko przez powr\u00f3t do Biblii i \u017ce lepsze zrozumienie r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy wiar\u0105 a opini\u0105 doprowadzi\u0142oby do wyrozumia\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra prawdopodobnie przyczyni\u0142aby si\u0119 do zahamowania podzia\u0142\u00f3w. W pewnym domu po\u0142o\u017conym pomi\u0119dzy Mount Pleasant a Waszyngtonem odby\u0142o si\u0119 spotkanie (1509), podczas kt\u00f3rego obecni tam naradzali si\u0119, jak najlepiej zastosowa\u0107 te zasady w praktyce. Thomas Campbell m\u00f3wi\u0142 o z\u0142u podzia\u0142\u00f3w, pokazuj\u0105c, \u017ce nie s\u0105 one nieuniknione, poniewa\u017c B\u00f3g zapewni\u0142 w swoim s\u0142owie norm\u0119 i przewodnik wystarczaj\u0105cy dla potrzeb ko\u015bcio\u0142\u00f3w we wszystkich czasach. To przez budowanie religijnych teorii i system\u00f3w poza Pismem \u015awi\u0119tym pojawi\u0142y si\u0119 spory i niezgody, a zatem tylko przez powr\u00f3t do nauk s\u0142owa mo\u017cna odzyska\u0107 prawdziw\u0105 jedno\u015b\u0107. Zaproponowa\u0142, by wiod\u0105c\u0105 ich zasad\u0105 by\u0142o: \u201egdzie Pismo \u015awi\u0119te m\u00f3wi, my m\u00f3wimy; a gdzie Pismo milczy, my milczymy\u201d.
Pewien obecny tam prezbiterianin powiedzia\u0142: \u201eJe\u017celi przyjmiemy to jako podstaw\u0119, oznacza to koniec chrztu niemowl\u0105t\u201d, na co Thomas Campbell odpowiedzia\u0142: \u201eJe\u017celi chrztu niemowl\u0105t nie ma w Pi\u015bmie, nie mo\u017cemy mie\u0107 z nim nic wsp\u00f3lnego\u201d. Inny wsta\u0142 i pod wp\u0142ywem silnych emocji, poruszony a\u017c do \u0142ez, wykrzykn\u0105\u0142: \u201eMam nadziej\u0119, \u017ce nigdy nie doczekam dnia, w kt\u00f3rym moje serce wyrzeknie si\u0119 tego b\u0142ogos\u0142awionego powiedzenia Pisma: \u00bbPozw\u00f3lcie dzieciom przychodzi\u0107 do mnie i nie zabraniajcie im. Do takich bowiem nale\u017cy kr\u00f3lestwo Bo\u017ce\u00ab\u201d. Pewien wa\u017cny cz\u0142onek zgromadzenia niezale\u017cnych powiedzia\u0142: \u201eW tej cz\u0119\u015bci Pisma, kt\u00f3r\u0105 zacytowa\u0142e\u015b, nie ma \u017cadnego odniesienia do chrztu niemowl\u0105t\u201d.
Pomimo tych bezpo\u015brednich dowod\u00f3w na rozbie\u017cno\u015b\u0107 ich pogl\u0105d\u00f3w, wi\u0119kszo\u015b\u0107 zgromadzonych w\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 w utworzenie \u201eChrze\u015bcija\u0144skiego Stowarzyszenia Waszyngtonu\u201d i wyznaczy\u0142a Thomasa Campbella do przygotowania o\u015bwiadczenia o ich celach. O\u015bwiadczenie to, na kt\u00f3re wszyscy si\u0119 zgodzili, przybra\u0142o form\u0119 \u201eDeklaracji i wezwania\u201d, w kt\u00f3rej wyrazili swoje przekonanie, \u017ce skoro \u017caden cz\u0142owiek nie mo\u017ce by\u0107 s\u0105dzony za swojego brata, to nikt nie mo\u017ce s\u0105dzi\u0107 swojego brata, ka\u017cdy musi os\u0105dza\u0107 siebie samego i sam musi zda\u0107 spraw\u0119 Bogu. Ka\u017cdy jest zwi\u0105zany s\u0142owem Bo\u017cym, ale nie \u017cadn\u0105 ludzk\u0105 interpretacj\u0105. Zm\u0119czeni stronniczymi sporami pragn\u0119li podj\u0105\u0107 i zaleci\u0107 takie \u015brodki, kt\u00f3re przynios\u0142yby zgromadzeniom odpoczynek. Stracili nadziej\u0119 na znalezienie go w ci\u0105g\u0142ych dysputach mi\u0119dzy stronnictwami lub w dyskusjach na temat ludzkich opinii; mo\u017cna go znale\u017a\u0107 tylko w Chrystusie i Jego niezmiennym s\u0142owie. Powr\u00f3\u0107my zatem (pisali) do pierwotnego wzorca i we\u017amy za regu\u0142\u0119 samo s\u0142owo Bo\u017ce. Nie mieli zamiaru tworzy\u0107 Ko\u015bcio\u0142a, a jedynie spo\u0142eczno\u015b\u0107 dla promowania jedno\u015bci chrze\u015bcijan i \u201eczystej ewangelicznej reformy, poprzez proste g\u0142oszenie ewangelii i dysponowanie jej obrz\u0119dami w \u015bcis\u0142ej zgodno\u015bci z jej Bo\u017cymi standardami\u201d.
|<\/p>\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/www.kilkaminut.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/435645676756764563a.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\nKiedy Thomas Campbell przyjecha\u0142 do Ameryki, pozostawi\u0142 za sob\u0105 rodzin\u0119, by do\u0142\u0105czy\u0142a do niego nieco p\u00f3\u017aniej. Jego \u017cona by\u0142a pochodzenia hugenockiego, a ich syn Alexander przygotowywa\u0142 si\u0119 do \u015bwi\u0119ce\u0144 na pastora w od\u0142\u0105czonym Ko\u015bciele prezbiteria\u0144skim. Podczas pobytu w Glasgow Alexander Campbell zetkn\u0105\u0142 si\u0119 z nauk\u0105 i prac\u0105 braci Haldane. Zasia\u0142y one w jego umy\u015ble w\u0105tpliwo\u015bci co do biblijnego charakteru kontroli ko\u015bcio\u0142\u00f3w przez synody i doprowadzi\u0142y go do zaakceptowania systemu kongregacjonalnego jako zgodnego z nauczaniem i praktyk\u0105 apostolsk\u0105. Jego przywi\u0105zanie do Ko\u015bcio\u0142a od\u0142\u0105czonych i szacunek wobec \u017cycze\u0144 ojca powstrzymywa\u0142y go przed jakimkolwiek zewn\u0119trznym wyra\u017caniem swoich my\u015bli, ale wewn\u0119trznie odsun\u0105\u0142 si\u0119 od systemu prezbiteria\u0144skiego i kiedy nadszed\u0142 czas na odbywaj\u0105c\u0105 si\u0119 co p\u00f3\u0142 roku spo\u0142eczno\u015b\u0107 od\u0142\u0105czonych, chocia\u017c zda\u0142 wymagany egzamin i otrzyma\u0142 oznak\u0119 uprawniaj\u0105c\u0105 go do udzia\u0142u w wieczerzy Pa\u0144skiej wraz z du\u017c\u0105 liczb\u0105 innych komunikant\u00f3w, powstrzyma\u0142 si\u0119 od tego, czuj\u0105c, \u017ce oznacza\u0142oby to zaaprobowanie systemu, kt\u00f3rego nie m\u00f3g\u0142 ju\u017c d\u0142u\u017cej akceptowa\u0107.
Kiedy nadszed\u0142 czas, by rodzina Thomasa Campbella przenios\u0142a si\u0119 do Ameryki, Alexander przej\u0105\u0142 opiek\u0119 nad matk\u0105 i jej m\u0142odszymi dzie\u0107mi; dotarli do Nowego Jorku i wozem pojechali w g\u0142\u0105b l\u0105du, zatrzymuj\u0105c si\u0119 po drodze w du\u017cych, przestronnych zajazdach. Thomas Campbell, s\u0142ysz\u0105c o ich rych\u0142ym przybyciu, wyjecha\u0142 z Waszyngtonu na ich spotkanie. Spotkali si\u0119 w drodze i podr\u00f3\u017cuj\u0105c razem, opowiedzieli sobie o wszystkim, co przydarzy\u0142o im si\u0119 w czasie roz\u0142\u0105ki.<\/p>\n\n\n\n
Ani Thomas Campbell, ani jego syn nie wiedzieli o sobie wzajemnie, \u017ce ten drugi opu\u015bci\u0142 cia\u0142o od\u0142\u0105czonych i oboje niepokoili si\u0119, jak ten drugi przyjmie wiadomo\u015b\u0107 o odej\u015bciu. Kiedy dowiedzieli si\u0119, \u017ce osobno i r\u00f3\u017cnymi drogami doszli do tego samego wniosku, zostali wzmocnieni i nape\u0142nieni dzi\u0119kczynieniem za oczywiste prowadzenie Pana. Gdy Alexander zobaczy\u0142 \u201eDeklaracj\u0119\u201d, kt\u00f3r\u0105 napisa\u0142 jego ojciec i us\u0142ysza\u0142 zasady, wed\u0142ug kt\u00f3rych dzia\u0142a\u0142, stwierdzi\u0142, \u017ce wyra\u017caj\u0105 one te same przekonania, do kt\u00f3rych on sam doszed\u0142 i postanowi\u0142 po\u015bwi\u0119ci\u0107 si\u0119 wielkiej sprawie doprowadzenia do jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a poprzez powr\u00f3t do Pisma \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n
Fragment pochodzi z Ksi\u0105\u017cki \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142 Pielgrzym\u201d –
z rozdzia\u0142u XIV Zach\u00f3d 1790-1890<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Pastor jednej z od\u0142\u0105czonych ga\u0142\u0119zi Ko\u015bcio\u0142a Prezbiteria\u0144skiego [W 1733 roku grupa pastor\u00f3w od\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 od Ko\u015bcio\u0142a Szkocji i utworzy\u0142a osobn\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107. Nazywani byli \u201eod\u0142\u0105czonymi\u201d \u2013 z ang. \u201eseceders\u201d (przyp. t\u0142umacza).] , Thomas Campbell, z powod\u00f3w zdrowotnych opu\u015bci\u0142 sw\u00f3j dom w Irlandii P\u00f3\u0142nocnej i przyby\u0142 do Ameryki (1807) . Zosta\u0142 dobrze przyj\u0119ty przez synod zasiadaj\u0105cy w\u00f3wczas […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1828,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-1825","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia-chrzescijanstwa"],"yoast_head":"\n