<\/p>\n\n\n\n
Kiedy chodzi\u0142em jeszcze do szko\u0142y, studiowali\u015bmy na zaj\u0119ciach z literatury niekt\u00f3re z utwor\u00f3w Sir Waltera Scotta. Do obowi\u0105zkowych lektur zalicza\u0142y si\u0119 \u201ePani nad jeziorem\u201d i \u201eIvanhoe\u201d i nadal bardzo wyra\u017anie pami\u0119tam bohater\u00f3w tych powie\u015bci. Jednak najbardziej zapad\u0142a mi w pami\u0119ci inna rzecz dotycz\u0105ca Sir Waltera Scotta, mianowicie niezwyk\u0142y szacunek, jaki ten uznany autor mia\u0142 ponad wszelkimi innymi ksi\u0105\u017ckami dla Biblii. Wida\u0107 to w niepozornym wydarzeniu, kt\u00f3re mia\u0142o miejsce na kr\u00f3tko przed jego \u015bmierci\u0105. Sam b\u0119d\u0105c autorem wielu ksi\u0105\u017cek, pisarz uni\u00f3s\u0142 si\u0119 na swoim \u0142o\u017cu i poprosi\u0142 stoj\u0105cego obok przyjaciela: \u201e\u201ePrzeczytaj mi co\u015b z Ksi\u0119gi\u201d. \u201eKt\u00f3rej ksi\u0119gi? \u2014 odpowiedzia\u0142 przyjaciel \u2014 Z kt\u00f3rej ksi\u0119gi mam czyta\u0107?\u201d. \u201eKt\u00f3rej ksi\u0119gi? \u2014 odpar\u0142 Sir Walter \u2014 Jest tylko jedna Ksi\u0119ga, przeczytaj mi co\u015b z Biblii\u201d. <\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n
Ze wszystkich dzie\u0142, kt\u00f3re powsta\u0142y na tym \u015bwiecie, z tysi\u0119cy wolumin\u00f3w, kt\u00f3re zape\u0142niaj\u0105 p\u00f3\u0142ki naszych najwi\u0119kszych bibliotek, ze wszystkich ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3re mog\u0105 zosta\u0107 napisane w przysz\u0142o\u015bci, \u017cadna nie jest w stanie r\u00f3wna\u0107 si\u0119 z Bibli\u0105. Tylko ona zas\u0142uguje, aby nazywa\u0107 j\u0105 Ksi\u0119g\u0105. <\/p>\n\n\n\n
Kiedy aposto\u0142 Pawe\u0142 pisa\u0142 z rzymskiego wi\u0119zienia do Tymoteusza, poprosi\u0142 swojego m\u0142odego przyjaciela, aby szybko do niego przyby\u0142 i aby przyni\u00f3s\u0142 \u201ep\u0142aszcz, kt\u00f3ry zostawi\u0142em w Troadzie […] i ksi\u0119gi, zw\u0142aszcza pergaminy\u201d (2 Tm 4,13). Greckie s\u0142owa, kt\u00f3rych Pawe\u0142 u\u017cy\u0142 na okre\u015blenie \u201eksi\u0105g\u201d i \u201epergamin\u00f3w\u201d to biblia i membranai<\/em> (w liczbie pojedynczej brzmia\u0142yby one biblion i membrana<\/em>). W rzeczywisto\u015bci te s\u0142owa okre\u015blaj\u0105 materia\u0142y, na kt\u00f3rych pisano. Najbardziej powszechnym materia\u0142em by\u0142 papirus, szczeg\u00f3lnie dlatego, \u017ce by\u0142 wzgl\u0119dnie tani. Znany i u\u017cywany by\u0142 ju\u017c w 3000 r. p.n.e. w Egipcie i od niego wywodzi si\u0119 nasze s\u0142owo papier<\/em>. Powstawa\u0142 z \u0142odygi papirusu (ro\u015bliny), kt\u00f3ra by\u0142a rozcinana na cienkie paski uk\u0142adane nast\u0119pnie w dwie poprzeczne warstwy klejone ze sob\u0105 pod naciskiem. Rdze\u0144, czyli \u0142yko papirusu, nazywane by\u0142o byblos<\/em>. <\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Staro\u017cytne fenickie miasto Byblos (starotestamentowe Gebal) otrzyma\u0142o swoj\u0105 nazw\u0119 przez wzgl\u0105d na fakt, \u017ce eksportowano stamt\u0105d ten materia\u0142 pi\u015bmienniczy. Powszechn\u0105 praktyk\u0105 by\u0142o wi\u0105zanie ze sob\u0105 ko\u0144c\u00f3w arkuszy papirusu, tak aby tworzy\u0142y zw\u00f3j, kt\u00f3ry zacz\u0105\u0142 by\u0107 nazywany przez Grek\u00f3w biblos<\/em> lub biblion<\/em>. Z kolei membranai<\/em> (pergaminy), o kt\u00f3re prosi\u0142 Pawe\u0142 by\u0142y dokumentami spisanymi na specjalnie spreparowanej owczej lub koziej sk\u00f3rze. Zatem biblion<\/em> by\u0142 odpowiednikiem tego, co my nazywamy ksi\u0105\u017ck\u0105, a s\u0142owo to w liczbie mnogiej, biblia<\/em>, zacz\u0119\u0142o by\u0107 stosowane do ca\u0142ego zbioru ksi\u0105g Starego i Nowego Testamentu, tak \u017ce zacz\u0119to je okre\u015bla\u0107 ta biblia<\/em>, \u201eksi\u0119gi\u201d. Kiedy s\u0142owo to zosta\u0142o przej\u0119te przez j\u0119zyk \u0142aci\u0144ski, uznano, \u017ce wyst\u0119puje w liczbie pojedynczej, tak wi\u0119c biblia zacz\u0119\u0142a oznacza\u0107 \u201eksi\u0119g\u0119<\/em>\u201d. Oczywi\u015bcie Biblia nie jest jedn\u0105 ksi\u0119g\u0105, ale wieloma, w rzeczywisto\u015bci jest ich sze\u015b\u0107dziesi\u0105t sze\u015b\u0107. Niemniej jednak, ksi\u0119gi te prezentuj\u0105 tak\u0105 jedno\u015b\u0107 charakteru i celu, \u017ce mo\u017cna z powodzeniem nazywa\u0107 je Ksi\u0119g\u0105<\/em>. <\/p>\n\n\n\n Biblia sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci zwanych Starym i Nowym Testamentem. Raczej nieszcz\u0119\u015bliwie si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce zosta\u0142o u\u017cyte tutaj polskie s\u0142owo \u201etestament\u201d (pochodz\u0105ce zj. \u0142aci\u0144skiego), poniewa\u017c zazwyczaj, gdy m\u00f3wimy o testamencie, mamy na my\u015bli czyj\u0105\u015b \u201eostatni\u0105 wol\u0119 i testament\u201d. Tylko cz\u0119\u015bciowo mo\u017cna my\u015ble\u0107 w taki spos\u00f3b o obu ksi\u0119gach Biblii. Bardziej w\u0142a\u015bciwe by\u0142oby m\u00f3wi\u0107 o nich jako o \u201eStarym Przymierzu\u201d i \u201eNowym Przymierzu\u201d, gdy\u017c prezentuj\u0105 one dwa porozumienia, dwa uk\u0142ady, kt\u00f3re B\u00f3g zdecydowa\u0142 si\u0119 zawrze\u0107 z cz\u0142owiekiem. <\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Kiedy B\u00f3g wyprowadzi\u0142 nar\u00f3d izraelski z Egiptu, udali si\u0119 oni pod g\u00f3r\u0119 Synaj. Tam przez Moj\u017cesza otrzymali prawo i nar\u00f3d wst\u0105pi\u0142 w przymierze z Bogiem. Moj\u017cesz \u201ewzi\u0105\u0142 Ksi\u0119g\u0119 Przymierza i g\u0142o\u015bno przeczyta\u0142 ludowi, ten za\u015b rzek\u0142: Wszystko, co powiedzia\u0142 Pan, uczynimy i b\u0119dziemy pos\u0142uszni. Wzi\u0105\u0142 te\u017c Moj\u017cesz krew [ofiary] i pokropi\u0142 lud, m\u00f3wi\u0105c: Oto krew przymierza. kt\u00f3re Pan zawar\u0142 z wami na podstawie wszystkich tych s\u0142\u00f3w\u201d (2 M 24,7-8). Dlaczego to przymierze musia\u0142o ust\u0105pi\u0107 miejsca innemu? W samym przymierzu nie by\u0142o nic z\u0142ego. Jednak lud, kt\u00f3ry obieca\u0142 czyni\u0107 wszystko, co powiedzia\u0142 Pan, nie wype\u0142ni\u0142 warunk\u00f3w tego porozumienia, tak wi\u0119c z\u0142amali przymierze. Ich upadek w smutny spos\u00f3b unaoczni\u0142, \u017ce je\u015bli cz\u0142owiek ma mie\u0107 spo\u0142eczno\u015b\u0107 z Bogiem, taka spo\u0142eczno\u015b\u0107 musi opiera\u0107 si\u0119 na innej podstawie ni\u017c zobowi\u0105zanie si\u0119 do przestrzegania Jego prawa. Dlatego konieczne by\u0142o drugie przymierze. B\u00f3g m\u00f3g\u0142 pozostawi\u0107 ludzko\u015b\u0107 losowi, kt\u00f3ry nios\u0142o jej niepos\u0142usze\u0144stwo. Zamiast tego, poczyni\u0142 przygotowania do innego przymierza. Objawi\u0142 sw\u00f3j zamiar przez proroka Jeremiasza na blisko sze\u015b\u0107set lat, zanim zosta\u0142 on zrealizowany przez Chrystusa: \u201eOto id\u0105 dni \u2014 m\u00f3wi Pan \u2014 \u017ce zawr\u0119 z domem izraelskim i z domem judzkim nowe przymierze. Nie takie przymierze, jakie zawar\u0142em z ich ojcami […] kt\u00f3re to ( przymierze oni zerwali […]\u201d (Jr31,31-32). Nowe przymierze mia\u0142o zapewni\u0107 \u015brodki, dzi\u0119ki kt\u00f3rym ludzkie grzechy mog\u0142y zosta\u0107 przebaczone. <\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Kiedy Jezus by\u0142 w Wieczerniku w noc, w kt\u00f3r\u0105 zosta\u0142 wydany, ustanawiaj\u0105c Wieczerz\u0119 Pa\u0144sk\u0105 prze\u0142ama\u0142 chleb i rozda\u0142 go swoim uczniom. Potem wzi\u0105\u0142 kielich i powiedzia\u0142: \u201e\u201eTo jest krew moja nowego przymierza, kt\u00f3ra si\u0119 za wielu wylewa\u201d (Mk 14,24). Podobnie jak stare przymierze by\u0142o ratyfikowane przez przelanie krwi, podobnie i nowe, z t\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105, \u017ce krew Chrystusa \u201eoczyszcza nas od wszelkiego grzechu\u201d (1 J 1,7), co\u015b czego nigdy nie mog\u0142a dokona\u0107 krew zwierz\u0105t (Hbr 10,4). Stare przymierze uzale\u017cnione by\u0142o od przestrzegania przez cz\u0142owieka wszystkiego, co przykaza\u0142 Pan, natomiast nowe opiera\u0142o si\u0119 na relacji cz\u0142owieka z Bogiem przez Syna. <\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Z powy\u017cszego wynika, \u017ce zar\u00f3wno Stary, jak i Nowy Testament s\u0105 jedynie cz\u0119\u015bciami wi\u0119kszej ca\u0142o\u015bci \u2014 i obydwa wsp\u00f3lnie sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na Bibli\u0119. Ksi\u0119gi Starego Testamentu objawiaj\u0105 niedoskona\u0142\u0105 natur\u0119 pierwszego przymierza i Bo\u017ce przygotowania do zes\u0142ania Chrystusa, aby ustanowi\u0142 nowe i lepsze przymierze. Ksi\u0119gi Nowego Testamentu opowiadaj\u0105 o tym, jak On przyszed\u0142 i wype\u0142ni\u0142 Bo\u017cy plan, umo\u017cliwiaj\u0105c w ten spos\u00f3b cz\u0142owiekowi nawi\u0105zanie ponownej spo\u0142eczno\u015bci z Bogiem, kt\u00f3r\u0105 wcze\u015bniej utraci\u0142. Zar\u00f3wno Stary, jak i Nowy Testament koncentruj\u0105 si\u0119 na Chrystusie i ich prawdziwe znaczenie znajduje si\u0119 w\u0142a\u015bnie w Nim. Stary Testament m\u00f3wi o obietnicy Jego przyj\u015bcia, a Nowy o jej wype\u0142nieniu. <\/p>\n\n\n\n Z podr\u0119cznika KSB „Wprowadzenie do Biblii” Kiedy chodzi\u0142em jeszcze do szko\u0142y, studiowali\u015bmy na zaj\u0119ciach z literatury niekt\u00f3re z utwor\u00f3w Sir Waltera Scotta. Do obowi\u0105zkowych lektur zalicza\u0142y si\u0119 \u201ePani nad jeziorem\u201d i \u201eIvanhoe\u201d i nadal bardzo wyra\u017anie pami\u0119tam bohater\u00f3w tych powie\u015bci. Jednak najbardziej zapad\u0142a mi w pami\u0119ci inna rzecz dotycz\u0105ca Sir Waltera Scotta, mianowicie niezwyk\u0142y szacunek, jaki ten uznany autor mia\u0142 ponad […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1447,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-1446","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biblia"],"yoast_head":"\nCZYM JEST BIBLIA<\/h2>\n\n\n\n
S. Edward Tesh<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"